( نقدی بر نوشته‌ اخیر الپر با عنوان : مشارکت در سن رشد  )

امسال سفری چند روزه به شمال کشور سبب شد به سادگی پس از شش سال فعالیت مستمر که نیمی از آن مستقیم و در باقی سالها غیر مستقیم به حزب مشارکت نزدیک بودم تمام اخبار و حواشی کنگره اخیر مشارکت را از دست بدهم.

امشب وقتی وبلاگها را دور می‌زدم نوشته‌های الپر توجهم را جلب کرد، الپر هم در این سالها همواره دوروبر حزب بوده اما در آن چند سالی که ما فعال بودیم در شاخه جوانان خبری از الپر نبود و در سایر بخشها هم اگر بود من یادم نیست.

الپر در پست قبلی وبلاگش حرفهایی زده که قابل توجه است. یعنی از موضع یک نیروی حزبی دارای علاقه به مجموعه قابل توجه است. بخشهایی از سخنان این دوست عزیز و موعظه‌های مدرنش، مرا برآن داشت تا نکاتی را توضیح دهم:

1-       نمی‌دانم در سالهای 80 تا 82  الپر نسبتش با حزب چگونه بود، اما امروز که سه سالی از دوری مطلق من از حزب می‌گذرد و این نوشته‌ها را از الپر می‌خوانم، برایم روشن است که در سالهایی که گذشته تغییر زیادی در حزب ایجاد نشده است. هنوز هم همان اختلافها و کمبودها و سیاستهای عجیب و غریب وجود دارد و ما خوشبینانه می‌شنویم که «دبیرکل عوض می‌شود، تشکیلات بازسازی می‌شود، استراتژی و تاکتیک‌ها و مشی سیاسی بازبینی می‌شود، آدمها و نقش‌ها و چهره‌ها و حرفها عوض می‌شوند، اما مشارکت می‌ماند تا کار حزبی بماند و نگاه مدرن به سیاست نهادینه شود»

2-       به عقیده من همین دید که مشارکت نماد کلیدی نگاه مدرن به سیاست دانسته شود آفت اصلی کار سیاسی نزدیکان جبهه مشارکت و از جمله خود ما ( من، ایشان، ایشان و ایشان و چند ایشان دیگر) بود که فکر می‌کردیم در آسمان تحزب ایران روزنه‌ای گشوده شده و حزبی بیرون افتاده...  امروز بعد از هشت سال همان حرفهایی را الپر میزند و سربسته از همان مشکلاتی سخن می‌گوید که سال 82 سرفصل نامه‌‌ایی شد به قلم من و تائید سایر دوستانم و مسبب جدایی اکثریت ما از مجموعه شد و امروز بعد از سه سال شاید سخن گفتن از آنها برای یادآوری الپر و بعضی‌های دیگر که از راه رسیدند و عضو کمیته‌ها و گروه‌های مختلف حزب شدند بد نباشد.

3-       اولین مساله برخوردهایی بود که زمینه‌ساز استعفای جمع ما شد. ما چندنفری بودیم در یکی از حوزه‌های تهران جبهه مشارکت که با توجه به ضعف ساختاری حزب برای ارتباط منسجم تشکیلاتی، نبود خط فکری و سازمانی مشخص، نبود برنامه مدون آموزشی و ... به صورت مستقل و در چارچوبهای ذهنی که از حزب می‌شناختیم، فعالیت‌هایی را سامان دادیم. این فعالیتها جنبه‌های گوناگونی داشت. مهمترین شاخه‌ آن، دیدار با چهره‌های گوناگون سیاسی و اجتماعی بود و طیف گسترده‌ای را از سرویس سیاسی کیهان تا دکتر پیمان و مهندس سحابی در برگرفت. مساله‌ای که ظاهرا نباید محل اشکال باشد، اما این دیدارها به مرور زمان سبب ایجاد مقاومت‌های ناآشکاری در حزب شد. البته در ان موقع هنوز ژست نزدیکی به اپوزیسیون قانونی و کلاسیک در حزب باب نبود و فکر کنم یکی دو سال بعد بود که حتی شکوری‌راد هم با دکتر پیمان عکس یادگاری گرفت. به هر حال همین اتفاق ساده آشنایی با تفکرات گوناگون در این حزبی که به قول الپر برخی اعضای آن تازه در «این روزها» در فکر این هستند که «که آیا استراتژی ما در یک سال (بلکه چند سال اخیر) درست بوده و آیا مسیری که می‌رویم درست است؟» سبب شد که در مراحل بعد جلوی ارتقا طبیعی جایگاه بچه‌ها در حزب از سوی کادرهای میانی گرفته شود.

4-       نکته دوم که سبب‌ساز استعفای دسته‌جمعی ما از حزب شد مساله خیلی ساده‌ای بود. اولین مجمع عمومی شاخه جوانان حزب برگزار شد و ما با هزار دعوا و آبستراکسیون و تشکیک و ... چند بند دموکراتیک برای اصلاح ساختار شاخه جوانان تصویب کردیم. نتیجه چه شد؟ شورای مرکزی شاخه جوانان در شانزدهم مهر همان‌سال جلسه گذاشت و مصوبات این ژست دموکراتیک را معلق کرد و از ارائه آنها به کمیته تشکیلات خودداری کرد. الپرجان، اگر خواستی نام افراد حاضر در جلسه و کپی صورت جلسه را برایت می‌فرستم. شاید بگویی خوب که چه؟ راحت بگویم ظرفیت رفتارهای دموکراتیک در حزب وجود نداشت و هنوز هم ندارد.

5-       نکته سوم این بود که سیستم حزب، که شامل همه نیروهای آن است، ما را یاغی خواند، یکی از اعضای وقت شورای مرکزی که امسال کناره‌گیری کرد به بچه‌های شاخه جوانان استانها گفت آنها شیطنت کرده‌اند. الپر عزیز ما آن روز با یک دنیا انرژی بیشتر از انرژی امروز تو، پشت درهای این حزبی که امروز علیرغم توصیه حجاریان «به ورطه نوپیری» افتاده است ماندیم. به ماگفتند یاغی و به همین راحتی هر جا که شد بر روی نام ما قلم کشیدند که مبادا کارها به دست یاغی‌ها بیافتد. جزئیات برخی دیگر از این حذفها را از مجید فراهانی بپرس، اگر وقت داشته باشد برایت مفصل تعریف می‌کند. راه دور نرویم دبیر سابق شاخه جوانان، که خیلی زیاد توسط هم‌حزبی‌های امروز شما بازی گرفته شده‌ و هنوز هم خودش را دشمن ما می‌داند، از این قصه‌ها زیاد دارد.

6-       ما بالاخره نامه‌ای نوشتیم که قرار نیست منتشر شود و از روز اول قرارمان هم همین بوده است. خطاب نامه اول به سعید حجاریان است و بعد باقی حزب، البته سرفصلهای کلی‌اش را بد نیست یادآوری کنم: الف- خطاب به حجاریان: هشدار نسبت به اینکه با وجود هشدار وی حزب به کمباینی برای دروکردن آرا جوانان تبدیل شده است ب- هشدار به دبیرکل بابت نگاه چلچراغی ایشان به جوانان و اینکه این نگاه جواب نمی‌دهد و در بلند مدت ظرفیت جذب ندارد ج- هشدار به شورای مرکزی درباره اینکه رویکرد فکری روشنی بر حزب حاکم نیست د- انتقاد نسبت به عملکرد معلق و نا معلوم کمیته آموزش و بندهایی که برای گفتن به همه نوشته نشده بود. سئوال من از الپر این است که کدام یک از این انتقادات بیراه بود و کدامیک الان حل شده است؟

7-       الپر عزیز ما نامه‌مان را که سند یاغی‌گری‌مان شد با درددلی با سعید حجاریان آغاز کردیم چون معتقد بودیم که هشدارهایش درباره وضعیت حزب و مسائل آن جدی است و امروز اگر شما لطف کنی لینکی پیدا کنی برای خوانندگانت به آن پیام معروف سعید حجاریان (اصلاحات مرد، زنده باد اصلاحات) در شهریور 82 به نشست شاخه جوانان حزب که تشویق ممتد جوانان را به دنبال داشت و حملات زیادی به آن شد، و از مسئولین حزب بخواهی نگاهی به آن بیاندازند، گیر خیلی از مشکلات مشارکت حل می‌شود.

الپر عزیز، حرفهای زیادی مانده که مطمئنم تو می‌دانی چیستند. اینها هم که گفتم درددلهایی بود که سالهاست مانده مثل همان نامه که دفتر سیاسی هیچگاه به نقدهایش پاسخ نداد. (ادامه دارد اما نمیدانم چه زمانی بخش دیگرش را منتشر می‌کنم)